Pracownia Mikromodelarstwa i Historii Wojskowej
Nawigacja
Strona Główna
O nas
Forum
Artykuły
Linki
Galerie
Download

Szukaj
Kontakt
Obrazek dnia

35 lat PMiHW - zdjęcia z obchodów
Logowanie
Nazwa Użytkownika

Hasło



Nie jesteś jeszcze naszym Użytkownikiem?
Kilknij TUTAJ żeby się zarejestrować.

Zapomniane hasło?
Wyślemy nowe, kliknij TUTAJ.
45 lat PMiHW
Użytkowników Online
Gości Online: 1
Brak Użytkowników Online

Zarejestrowanch Uzytkowników: 125
Najnowszy Użytkownik: ReniaM
40 lat PMiHW
Facebook
Martola
Strategie
Reko
Zakony Rycerskie w czasie krucjat w Ziemi Świętej
Kiedy w 2012 roku szykowaliśmy liczne zastępy rycerstwa do dioramy Grunwaldu wiele figur pozyskiwanych dla wykonania „tych pożądanych” było odkładanych na bok. Były za wczesne, zawierały wcześniej używane elementy ornamentyki, uzbrojenia, wyposażenia ochronnego. Większość miała jeszcze garnczkowe hełmy lub popularne łebki. Podobnie było z końmi.


od prawej: Ryszard Lwie Serce, Piotr Eremita, król Outremer Baldwin IV
Po szeregu prac związanych z innymi okresami –potrzebny był hm, pewien „odpoczynek” od rycerstwa- postanowiłem, że czas wykorzystać owe pozostałości. Mamy wszak w Pracowni okresy wcześniejsze niż początek XV wieku, w tym potężne siły Saladyna i krzyżowców. W skład tych ostatnich zwykle wchodziło rycerstwo normandzkie, trochę hufców pieszych, część Sasów, wcześni Frankowie. Te formacje swobodnie pozwolą „wystawić” regularne siły Outremer /Zamorskiego Królestwa Jerozolimskiego/. Znaczącym dopełnieniem sił krucjat i lokalnych, poza tubylczymi Turcopolami /jazda lekka, łucznicza, rekrutowana z autochtonów w służbie (czasem) krzyżowców/ były siły Zakonu Templariuszy.

Te formację postanowiłem rozbudować, rozwinąć, poszerzyć ale i zróżnicować. Korzystając „z tych pozostawionych” i dodając liczne i silne oraz odpowiednio przerobione uzupełnienia z jednego Zakonu robię trzy/cztery….Będą więc sami Templariusze, ale będą i wcześni Krzyżacy, Joannici-Maltańczycy, Montjoye... Już doszły grupy cywilnych, rannych i po prostu zwykłych pielgrzymów. Tych, co ciągnęli do Ziemi Świętej czuli na wezwanie papieży, lub realizując pokutę…


Pielgrzymi w drodze do Ziemi Swiętej
Sami Templariusze to najpotężniejsze bractwo religijno-militarne. Nazwę swą wywodzi od nadanej mu w roku 1118 przez Baldwina I /mam, jest „zrobiony”…/ twórcy, króla, organizatora i założyciela Królestwa Jerozolimskiego świątyni Salomona
(templum Salomonis) w Jerozolimie. Od tego miejsca zaczęto ich nazywać
„rycerzami świątyni” (militia templi), lub krótko – templariuszami.[Pomijam wszelkie informacje ogólno historyczne, chcę skupić się na cechach charakterystycznych, identyfikacyjnych i militarnych].

Zatwierdzona przez papieża w 1128 roku reguła templariuszy tworzyła podstawy niespotykanej dotąd formy zakonnej. Obowiązywały i tu dotyczące wszystkich zakonów śluby (czystości, posłuszeństwa, ubóstwa) ale były też potężne różnice. Templariusze mieli nieznane innym zakonom zadanie militarne – obowiązek prowadzenia walki zbrojnej z niewiernymi. Decydującą rolę odgrywali w zakonie bracia świeccy a nie księża. Oni też obejmowali wszystkie kierownicze /i dowódcze/ funkcje w zakonie. Zakon tworzyli więc nie mnisi którzy postanowili prowadzić walkę z niewiernymi lecz przeciwnie, społeczność rycerzy której nadano regułę zakonną! Głównym elementem ich życia były nie praktyki ascetyczne i modlitwy, ale święta wojna z niewiernymi. Drobiazgowe przepisy reguły zakonnej kładły szczególny nacisk na sprawy wojskowe.. Uzbrojenie rycerzy-mnichów miało być w dobrym gatunku, mocne ale proste, bez srebrnych lub złotych ozdób. Ubiorem zakonnym był biały płaszcz nakładany na kolczugową zbroję. Papież Eugeniusz III pozwolił nosić na płaszczu czerwony krzyż. Natomiast bracia służebni i giermkowie nosili płaszcze ciemnoszare lub brązowe. W zakonie obowiązywała żelazna dyscyplina. Na czele stał Wielki Mistrz, jego zastępca – seneszalk, marszałek (podlegały mu sprawy wojskowe, odpowiadał i troszczył się o konie, ekwipunek wojenny i broń), wielki komandor będący jednocześnie skarbnikiem, administratorem dóbr i zarządcą floty zakonu. Potem następowali komandorzy prowincji zwani również mistrzami, wielkimi przeorami lub wielkimi preceptorami.

Im podlegali przełożeni okręgów-baliwatów, czyli preceptorzy i przeorzy, tym z kolei przełożeni komandorii, czyli komandorzy. Wszyscy ci dygnitarze tworzyli swoisty rząd zakonu – kapitułę.


Templariusze uzyskali całkowitą niezależność od władzy świeckiej będąc podlegli jedynie papieżowi. Oddziały ich nie mogły być użyte do walk innych niż z niewiernymi lub wrogami kościoła. Żaden władca nie mógł wymagać od mistrza i braci składania przysięgi lennej., co dawało im pełną autonomię.
Podstawą armii Królestwa Jerozolimskiego /jak i wszystkich sił zakonnych/ była ciężka jazda rycerska formująca się do walki w chorągwie.

Uzbrojenie i ekwipunek ciężkozbrojnego były kosztowne. W XII i XIII wieku rycerz /zakonnik też/ ubrany był w zbroję kończą składającą się z pancernej koszuli i spodni. Była ona ciężka, ale nie krępowała zbytnio ruchów rycerza. Często kolana, łokcie, barki czy obojczyki osłaniano dodatkowymi płytkami żelaznymi. Na zbroję nakładano zwykle lekką tunikę, bogato znaczoną znakami heraldycznymi / u Templariuszy –czerwonym krzyżem/. Chroniła ona od palących promieni słońca. Głowę osłaniał hełm zwany garnczkowym, zasłaniający twarz. Na hełm również nakładano barwną materię, zwaną labrą, też dla ochrony przed słońcem, ale i dla identyfikacji. Uzupełnieniem była oczywiście tarcza. Główną bronią była kopia (bardziej ciężka włócznia), ciężki miecz i topór. Uzupełnieniem –mizerykordia. Rzadko występowały korbacze. Rycerz dysponował zwykle dwoma końmi. Jeden służył do marszu (zwano go palefirius-podjezdek), drugi był koniem bojowym (dextrarius) i bywał dosiadany tylko do bitwy.

Joannici mieli inne początki. Wywodzili się z działającego w Jerozolimie bractwa charytatywnego. /nazwa ich brzmiała: Rycerze Szpitala Jerozolimskiego (Milites hospitalis sancti Johannis Baptiste Hierosolymitani)/; od kolejnych siedzib zwani kawalerami rodyjskimi lub maltańskimi. W połowie XI wieku grupa kupców włoskich z Amalfi założyła w Jerozolimie klasztor Matki Boskiej Łacińskiej (Santa Maria Latina) przy którym utworzono szpital i hospicjum (schronisko) dla pielgrzymów oraz kupców przybywających Europy na wschód. Po powstaniu Królestwa Jerozolimskiego około 1160 roku, bractwo przekształciło się w zakon o –ogólnie- podobnej do Templariuszy regule, strukturze. Schemat ten powtarza się zresztą u wszystkich zakonów rycerskich i stowarzyszeń będących ich kontynuacją.


Pielgrzymi w drodze do Ziemi Swiętej
Strojem zakonnym był czarny habit oraz czarny płaszcz z kapturem. Na habicie i na płaszczu po lewej stronie naszyty był ośmiorożny krzyż. Dziś taka forma krzyża nazywana jest krzyżem maltańskim. Bracia-rycerze w czasie pokoju nosili czarny płaszcz z białym krzyżem. Do walki natomiast nakładali na zbroję czerwoną tunikę z białym krzyżem zakonnym. Zwyczaj noszenia lekkich tunik na zbrojach z otworami na głowę i ramiona był wówczas powszechny. Zabraniano natomiast używania tkanin ze złotą lub srebrną nitką, oraz strojenia siodła i uprzęży. I tu był podział na trzy klasy różniące się urodzeniem, pochodzeniem pozycją w zakonie. Bracia-rycerze, bracia służebni pełniący funkcje pomocnicze przy rycerzach, wreszcie bracia kapelani od kultu religijnego, opieki nad chorymi i pielgrzymami.

Krzyżacy – Zakon Szpitala Najświętszej Marii Panny Domu Niemieckiego w Jerozolimie. W obozie pod Akką, podczas wydarzeń trzeciej krucjaty w 1191 roku decyzją zatwierdzającą papieża Klemensa III powołany został ten zakon szpitalików w ziemi świętej. Biały płaszcz i czarny na nim krzyż został typowym strojem. Organizacja i inne cechy w tym okresie i tu były podobne do dwu poprzednich zakonów. Różnice z czasem będą się pogłębiać, ale to nie dotyczyć już będzie krucjat, bytu Królestwa Jerozolimy i walk z niewiernymi na wschodzie.

Zakon Montjoye - powstały w 1180 roku, założony przez rycerza hiszpańskiego Rodryga w Królestwie Jerozolimskim w ufortyfikowanym klasztorze Matki Boskiej z Montjoye, czyli z Góry Radości. W tym też roku zakon uzyskał zatwierdzenie od papieża Aleksandra III. Cechą odrębną zakonu było zobowiązanie, że trzecia część jego dochodów miała być przeznaczona na wykup jeńców z niewoli muzułmańskiej. Zakon -w przeciwieństwie do pozostałych- nie przetrwał długo i upadł z braku kandydatów przed zagładą Królestwa Jerozolimskiego. Korzystał ze strojów i znaków podobnych do Templariuszy i Joannitów czy Krzyżaków, stosował szare i brązowe płaszcze z różnymi krojami krzyża. Był najsłabszy liczebnie, choć wsławił się obroną Askalonu – ważnego portu i twierdzy broniącej państwa od strony Egiptu, szczególnie grupy wież z Wieżą Dziewic na czele…

Instruktor z nadzieją, że ta garść danych wystarczy…

Ciekawostka:

Siły Zakonów

Pod La Forbie w bitwie 17 października 1244 ze strony zakonów rycerskich użyto:
Templariusze - 312 rycerzy i 324 turkopolów;
Joannici /szpitalnicy/ - 328 rycerzy i 200 turkopolów;
Krzyżacy - 400 rycerzy (nie korzystali z osłony strzelczych, konnych turkopolów).

A w działaniu tym był jeszcze korpus trędowatego rycerstwa z zakonu św. Łazarza…

Słowniczek pomocniczy:

Marka – średniowieczna jednostka wagowo-pieniężna (obrachunkowa), równa ok. 200-300g srebra

Bizant (łac. byzantius) – złota moneta bizantyjska, najważniejszy środek płatniczy w okresie krucjat.

Usseria (wrotowiec) – statek żaglowy przeznaczony do transportu ludzi i koni. W tylnej części takiej jednostki znajdowały się wrota, przez które wprowadzano konie. Zabierał zwykle 600 ludzi i 250 koni., załoga zaś liczyła do 50 ludzi. Na kasztelach i burtach zawieszano tarcze herbowe rycerzy i barwne znaki podróżnych.

Sunnici – prawowierny odłam muzułmanów. Uważali, że kalifat (tj. urząd następców Mahometa, religijno-politycznych przywódców islamu) jest elekcyjny. Stosowali przy interpretacji Koranu tradycję (tzw. sunnę). Przeciwstawiali się szyitom.

Szyici – polityczno-religijny odłam muzułmanów. Za prawdziwych kalifów uważali tylko Alego (zięcia Mahometa) i jego potomków. Przyjmowali tylko Koran, a odrzucali sunnę (tradycję). Kładli większy nacisk na kult osób świętych.

Fatymidzi – szyicka dynastia kalifów. Założycielem jej był Obeid All Allach ibn Mohammed, z rodu Fatymy (córki Mahometa) i kalifa Alego. Dynastia panowała w latach 909-1171
w Afryce Północnej i Egipcie, od 972 roku rezydowała w Kairze. Fatymidzi konkurowali
z Abbasydami, dynastią królów bagdadzkich.

Ogień grecki (w okresie krucjat) – mieszanina siarki, węgla drzewnego, smoły, żywicy, nafty, saletry. Używano go do niszczenia machin oblężniczych oraz w bitwach morskich do palenia okrętów npla.
Komentarze
Brak komentarzy.
Dodaj komentarz
Zaloguj się, żeby móc dodawać komentarze.
Oceny
Dodawanie ocen dostępne tylko dla zalogowanych Użytkowników.

Proszę się zalogować lub zarejestrować, żeby móc dodawać oceny.

Brak ocen.